বিশেষ নিৱন্ধ - অসমীয়াৰ সুখ-দুখ

xukhdukh.com :: Assamese LIFELINE on SOCIAL MEDIA

সামাজিক যোগসূত্ৰৰ মঞ্চত ইতিবাচক বাৰ্তাবাহক
ভাল খবৰ ভাল সমল, পঢ়ি লভক আনন্দ বিমল

Post Top Ad

Responsive Ads Here

বিশেষ নিৱন্ধ

Share This
ভাষা বিলুপ্তিৰ কিছু ভয়াবহ তথ্য : 
অসমীয়া ভাষালৈও আহিব নেকি অশনি সংকেত ?
#পংকজ বৰা


Institute for Endangered Languages নামৰ সংস্থাটোৱে শেহতীয়া ভাৱে প্ৰকাশ কৰা গৱেষণাভিত্তিক প্ৰতিবেদনে এক ভয়াবহ বাৰ্তা বহন কৰিছে ৷ ভাষাবিলুপ্তিৰ ফালৰ পৰা অতিশয় স্পৰ্শকাতৰ অঞ্চলসমূহৰ ভিতৰত পৃথিৱীৰ উত্তৰ-পূৱ ভাৰতো এটা বিপদজনক অঞ্চল হিচাপে চিহ্নিত কৰিছে ৷ ইউনেস্ক'ৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত Atlas of World's Languages in Danger ত ভাৰতবৰ্ষৰ ১৯৬ টা ভাষাৰ নাম উল্লেখ কৰিছে ৷ ইয়াৰে ৫ টা সম্পূৰ্ণ বিলুপ্ত হোৱা ভাষা আৰু ৪২ টা অতিশয় বিলুপ্তপ্ৰায় ৷


চিত্ৰ ১:  Atlas of World's Languages in Danger ত উল্লেখিত উত্তৰপূৱ ভাৰতৰ অতিশয় বিপদাপন্ন ভাষাসমূহ আৰু তাঁহাতৰ ভৌগোলিক বিস্তৃতি৷
সম্পূৰ্ণ বিলুপ্ত হোৱা ভাষাকেইটা হৈছে আহোম, এন্ড্ৰ', চেংমেই, ৰাংকাছ্, আৰু ট'লছা৷ ইয়াৰে প্ৰথম তিনিটাই উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ ভাষা৷ অতিশয় বিলুপ্তপ্ৰায় ভাষা কেইটাৰে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ ভাষা কেইটা হ'ল টাই ন'ৰা, টাই ৰং, ৰুগা, লাংগৰং, লামগং, ক'ইৰেং, টাৰাও,পুৰুম, আইমল, ট'ট',না, ম্ৰা আৰু টাংগাম৷ ভাৰতবৰ্ষৰ ছটা অতিশয় বিপদাপন্ন ভাষাৰ ৪ টাই উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ - মেচ, অ'টং, আইটং আৰু টাই ফাকে৷ ৬৩ টা নিতান্তই বিপদাপন্ন ভাষাৰ ৩১ টাই উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ৷ এনে বৈজ্ঞানিক তথ্যই উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ ভাষাসমূহ যে ভয়াবহ সংকতৰ পৰাহত পৰিছে তাক প্ৰতীয়মান কৰিছে৷ 

"National Geographic Society" শেহতীয়া ৰ তথ্য অনুসৰি পৃথিৱীত প্ৰতি ১৪ দিনত একোটাকৈ ভাষাৰ অৱলুপ্তি ঘটে ৷ এই অধ্যয়ন অনুসৰি পৃথিৱীৰ ৬২.৭% ভাষা বিপদমুক্ত, ৯.৬% বিপন্ন, ৯.৪% বিলুপ্তপ্ৰায়, ১৫.৫% অতিশয় বিলুপ্তপ্ৰায় আৰু ৩.৭% ইতিমধ্যে বিলুপ্ত ৷ বিপন্ন ভাষা সমূহৰ বিস্তৃতি থকা অঞ্চল সমূহ হ'ল চীন, ভাৰতবৰ্ষ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰাজিল, মেক্সিকো, ৰাছিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, পাপুৱা নিউ গিনি, আৰু কানাডা ৷ 

আমেৰিকাৰ দৰে শক্তিশালী দেশতেই ১৯৫০ চনৰ পৰা ৫৩ টা ভাষা বিলুপ্ত হৈছে ৷ শেহতীয়াভাৱে ভাৰতৰে আন্দামান নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জৰ ব'ৱা (জ্যেষ্ঠ) Boa Sr. নামৰ এগৰাকী মহিলাৰৰ মৃত্যুৰ লগে লগে ব' (Bo) নামৰ এটা ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা নাইকিয়া হৈ গ'ল ৷ ২০১০ চনত এইগৰাকী মহিলাৰ মৃত্যুৰ লগে লগে আন্দামান নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জৰ পৰা নোহোৱা হৈ গ'ল , ব' (Bo) নাম ভাষাটো । কাৰণ সেই ভাষাটোত কথা ক'ব পৰা একমাত্ৰ ব্যক্তি আছিল এই গৰাকী মহিলা ৷ এইদৰেই বিলুপ্ত হৈ গ'ল এটা হাজাৰ বছৰীয়া পুৰণি ভাষা। ইমানবোৰ নিৰাশাজনক তথ্যৰ বিপৰীতে সুখৰ কথা যে আগেয়ে ইউনেস্ক'ৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত Atlas of World's Languages in Danger ত বিপদাপন্ন হিচাপে চিহ্নিত কৰি ৰখা আমাৰ ওচৰ চুবুৰীয়া খাছী ভাষাটো শেহতীয়া ভাৱে ৯,০০,০০০ লোকে ব্যৱহাৰ কৰে বুলি উল্লেখ কৰি তেখেতসকলে বিপদমুক্ত বুলি ঘোষণা কৰিছে৷


চিত্ৰ ২:  Atlas of World's Languages in Danger ত উল্লেখিত  ভাৰতৰ নিতান্তই বিপদাপন্ন ৬২ টা ভাষাৰ ৩১ টা উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ৷



  Michael E. Krauss নামৰ আলাস্কা বিশ্ববিদ্যালয় বিশ্বপ্ৰসিদ্ধ ভাষাবিদজনৰ বৈজ্ঞানিক গৱেষণাই ঠাৱৰ কৰিছে যে ২০৫০ বছৰৰ ভিতৰত বৰ্তমানে প্ৰচলিত ৭০০০ ভাষাৰ ৯০% ভাষাই লুপ্ত হৈ যাব ৷ এই তথ্য আমেৰিকাৰ চৰকাৰ, ইউনেস্ক' আদিৰ দৰে সংস্থাইও মানি লৈছে ৷ তেখেতৰ সূত্ৰ অনুসৰি এটা ভাষাক নিৰাপদ বুলি ক'ব পাৰি যদিহে ১০০ বছৰৰ পাচতো এটা ভাষা সেই ভাষিক গোষ্ঠীৰ কোনো শিশুৱে ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্পূৰ্ন সম্ভাৱনা আছে ৷ দুৰ্ভাগ্যজনক ভাৱে বৰ্তমানে ব্যৱহৃত ভাষাসমূহৰ ২০% মানহে এই গোটৰ ভিতৰত আছে ৷ তুলনামূলক ভাৱে কম লোকে ব্যৱহাৰ কৰা পৃথিৱীৰ কিছুমান ভাষাৰ প্ৰতি এই গৱেষণাই প্ৰতি অতি ভয়াবহ সংকেত বহন কৰিছে ৷ এটা ভাষাৰ বিলু্প্তি মানে কেৱল ভাষাটোৱে শেষ হৈ নেযায়, তাৰ লগত সামাজিক, সাংস্কৃতিক, ঐতিহাসিক, থলুৱা-জ্ঞান (Ethnological knowledges) আদি বহুতো আনুসংগিক প্ৰসংগ জড়িত থাকে৷


ভাষাৰ বিলুপ্তিৰ বহুতো কাৰণ গৱেষক সকলে ঠিৰাং কৰিছে ৷ তাৰে ভিতৰত  থোৰতে প্ৰধান কেইটামান কাৰন হ'ল -

১)  বিশ্বায়ন আৰু মুক্ত অৰ্থনীতিয়ে পৃথিৱীখন সৰু কৰি পেলোৱাৰ ফলত বহু সমাজ, ৰাজ্য বা ৰাষ্ট্ৰৰ  নিয়ম নীতি উমৈহতীয়া হৈ পৰিছে ৷ বহুক্ষেত্ৰত উমৈহতীয়া কায্যৰ্ৰ সুচাৰু পৰিচালনাৰ বাবে কোনো উমৈহতীয়া ভাষাক প্ৰাধান্য দিয়া হয় ৷ এনে ধৰণৰ উমৈহতীয়া নীতি নিৰ্দ্ধাৰনৰ সময়ত শক্তিশালী গোটতোৰ প্ৰাধান্য থাকে, আৰু অলপ নিশকতীয়া গোটতোৰ প্ৰাধান্য ক্ৰমান্বয়ে কমি যায় ৷ ভাষাৰ ওপৰতো ইয়াৰ কুৰূপ প্ৰভাৱ পৰে  ৷

২)  আগ্ৰাসী সংস্কৃতিৰ ৰাজনৈতিক অভ্যুথ্থানৰ ফলত অলপ নিশকতীয়া ভাষা সমূহৰ প্ৰাধান্য ক্ৰমান্বয়ে কমি যায় ৷ উদাহৰণ স্বৰূপে ১৯৪৭ চনত ভাৰত-পাকিস্তান বিভাজনৰ সময়ত পাকিস্তান চৰকাৰে  উৰ্ডু ভাষাক ৰাষ্ট্ৰ ভাষাৰ মান্যতা দিবলৈ লওঁতে আজিৰ বাংলাদেশ বা পুৱ-পাকিস্তানৰ নাগৰিক সকলে বাংলা ভাষাক লৈ সংগ্ৰাম কৰিছিল ৷

৩) কে'বা পুৰুষ ধৰি আন ভাষাৰ চৰ্চাক অগ্ৰাধিকাৰ দিওঁতে  দিওঁতে  নিজৰ ভাষাৰ স্বকীয়তা লোপ পায় বিলুপ্তিৰ দিশে গতি কৰে ৷ উদাহৰন স্বৰূপে ইজিপ্তিয়ান স্বকীয়  ভাষাটো বিলুপ্ত হৈ আৰৱী ভাষাই তাৰ স্থান দখল কৰিছে ৷ আন কেতবোৰ উদাহৰন হৈছে Old Church Slavonic, Avestan, Coptic, Biblical Hebrew, Ge'ez আদি৷

৪) ভাষাৰ বিৱৰ্তন,পুৰণা ৰূপৰ পৰা নতুন ৰূপলৈ বিৱৰ্তন হৈ পুৰণা ৰূপটো বিলুপ্ত হয় ৷  উদাহৰণ  ইংৰাজী ভাষাৰ পুৰণা ৰূপ ৷ অসমীয়া ভাষাৰ ক্ষেত্ৰটো আঙি নিশ্চয় লক্ষ্য কৰো যে শংকৰদেৱ মাধৱদেবৰ দিনৰ ব্যৱহৃত ভাষা আজিৰ দিনত নিশ্চয় ব্যৱহাৰ নহয় ৷ 

৫) প্ৰযুক্তিগত উন্নতিৰ লগে লগে বহুক্ষেত্ৰতেই ৰাজনৈতিক ভাৱে উদেশ্য প্ৰণোদিত আৰু বহুজাতিক প্ৰতিস্থান সমূহৰ আশীষধন্য প্ৰচাৰ মাধ্যম, বিজ্ঞাপন, ইন্টাৰনেট আদিৰ অশুভ দপদপনিত হোৱা সাংস্কৃতিক ঔপনিৱশকতাবাদেও (cultural colonialism) ভাষাৰ স্বকীয়তা বিনস্ত কৰি ক ঁৰাল গ্ৰাসলৈ থেলি দিয়াত অৰিহনা যোগাইছে.

অসমীয়া ভাষালৈও  অশনি সংকেত আহিব নেকি ?

ভাৰতৰ লোকপিয়লৰ পৰিসংখ্যাত শেহতীয়াভাৱে এই কথা প্ৰকাশ পাইছে যে, অসমত অসমীয়াভাষী লোকৰ সংখ্যা উদ্বেগজনকভাৱে হ্ৰাস পাইছে৷ লোকপিয়লৰ তথ্যত প্ৰকাশ পোৱা তথ্য মতে ১৯৯১ আৰু ২০০১ চনত অসমৰ জনসংখ্যা আছিল ক্ৰমে ২২,৪১৪,৩১২ আৰু ২৬,৬৩৮,৪০৭ আৰু শতকৰা বৃদ্ধিৰ হাৰ আছিল ১৮.৯৷ ১৯৯১ চনত অসমীয়া, বাংলা, হিন্দী আৰু অন্যান্য জনগোষ্ঠীয়-ভাষীৰ সংখ্যা (হেজাৰ হিচাপত) আছিল যথাক্ৰমে ১২ আছিল যথাক্ৰমে ১২,৯৫৮, ৪,৮৫৭, ১,০৩৫, আৰু ৩,৫৬৪৷ আটাইকেইটা ভাষীৰ লোকৰ বৃদ্ধিৰ হাৰ একে বুলি ধৰিলে (১৮.৯%), ২০০১ চনত অসমীয়াভাষী লোকৰ সংখ্যা হ’ব লাগে (হেজাৰত) ১৫,৪২০ জন৷ কিন্তু ২০০১ চনৰ প্ৰকৃত তথ্যলৈ লক্ষ্য কৰিলে দেখা যায় যে অসমীয়াভাষী লোকৰ সংখ্যা হয় (হেজাৰত)১৩,১৭৫ জন৷ অৰ্থাৎ ১৯৯১ চনৰ পিয়লৰ অনুসাৰে ২০০১ চনৰ পিয়লত মাতৃভাষা অসমীয়া বুলি লিখিবলগীয়া ২,২৪৫ হেজাৰ লোকে অসমীয়া বুলি নিলিখিলে৷ (গকুল গোস্বামী, গৰীয়সী, জানুৱাৰী ২০১০, পৃষ্ঠা-৪৮)৷ 

উক্ত প্ৰৱন্ধত ১৯৯১ আৰু ২০০১ চনৰ ভিতৰত নগাঁও, বৰপেটা, দৰং, শোণিতপুৰ, মৰিগাঁও, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি আদি সাতখন জিলাত পোন্ধৰ লাখ লোকে মাতৃভাষা সলোৱাৰ এক ভয়ঙ্কৰ তথ্যও দাঙি ধৰিছে৷ ইয়াৰে প্ৰায় দুই-তৃতীয়াংশই মাতৃভাষা বাংলা আৰু বাকীখিনীয়ে অন্যান্য জনজাতীয় ভাষাকে মাতৃভাষা বুলি মানি ল’লে৷ স্বাভাৱিকতেই অসমলৈ বাংলাদেশীৰ অবাধ অনুপ্ৰৱেশ তথা শেহতীয়াকৈ এই অনুপ্ৰৱেশকাৰীসকলে নিজকে বঙালীভাষী বুলি পৰিচয় দিয়া বাবেই ৰাজ্যখনৰ ভাষিক জনগাঁথনিৰ এনে অস্বাভাৱিক পৰিৱৰ্তনৰ মূল কাৰণ বুলি ভাবিব পাৰি৷ আনহাতে তথাকথিত স্বায়ত্বশাসনৰ সংঘাতেও বৃহত্তৰ অসমীয়া জাতি গঠনত বাধাৰ সৃষ্টি কৰিছে৷ ইয়াৰ লগে লগে সেই জনজাতিসমূহে নিজৰ থলুৱা ভাষাকে মাতৃভাষা হিচাপে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবেও অসমীয়া ভাষালৈ সংকট নামি আহিছে৷

 (লোকপিয়লৰ উপৰোক্ত তথ্য সমূহৰ বাবে অঞ্জল বৰাৰ ( ইন্দোৰ, মধ্যপ্ৰদেশ) ওচৰত লেখক কৃতজ্ঞ৷)

"হিংলিছমীয়া" আৰু অসমীয়া ভাষাৰ খিচিৰি  কথনশৈলী:

পৰিৱৰ্তন আৰু গতিশীলতকা কোনেও নুই কৰিব নোৱাৰে ৷ কথোপকথনৰ মাজত প্ৰয়োজনবশতঃ আন ভাষাৰ শব্দৰ ব্যৱহাৰ কেতিয়াও অবাঞ্চনীয় নহয় ৷  ভাষাৰ স্বকীয় মান্য চিনাকি বুলি এটা বস্তু আছে সেই কথা আমাৰ উচ্চশিক্ষিত সকলেই পাহৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে ৷ এই ধৰণৰ খিছিৰি ভাষাৰ কথনশৈলীৰ বাবেই অসমীয়াক বাংলা বা উৰিয়া ভাষাৰ অপভ্ৰংশ বুলি ভাৱি থকা বা প্ৰচাৰ চলাই থকা সকলে আৰু বেছি সুবিধা পায় ৷ আজিও অসমীয়া ভাষাটোক স্বকীয় এটা ভাষা বুলি জনা বুজা লোক বিদেশত বাদেই ভাৰততো অতি কম ৷ 

অসমৰ বাহিৰলৈ ওলাই অহা সকলোৱে এই কথা কোঁহে কোঁহে উপলব্ধি কৰে যেতিয়া তেওঁলোকৰ কথন ভংগী দেখি সোধে "Are you from Bengal / Orissa? " ৷ এনে  উদাহৰন নিশ্চয় বহু কমহে হ'ব যেতিয়া কোনো অসমীয়া ব্যক্তিৰ অসমীয়া কোৱা শুনি বাহিৰৰ কোনোবাই সুধিব "Are you from Assam ? " অসমৰ বুলি গম পালেও কয় "OK, you are Assami" ( আচামী) ৷ কাৰণ দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে অসম আৰু অসমীয়া ভাষাৰ সম্পৰ্কে কোনো জ্ঞানেই গৰিষ্ঠসংখ্যকৰ নাই ৷ কিন্তু ইয়াৰ বাবে দায়ী বাহিৰৰ লোকসকল নিশ্চয় নহয়৷ তাৰ বাবে দায়ী মাতৃভাষা ক'বলৈ লাজপোৱা আধুনিক অসমীয়া সকল ৷ 

 জনা বুজা লোকসকলে অসমীয়া লোকসকলে জানিশুনি মাতৃভাষা ব্যহাৰ নকৰি ভাষাটোক বাৰেভচহু "হিংলিছমীয়া" (হিন্দী + ইংলিছ+ অছমীয়া) ৰূপ হ'বলৈ কেনেকৈ এৰি দিব পাৰে ? আমাৰ নিজৰ শিক্ষিত মানুহেই যদি নতুন সময়ৰ দোহাই দি এনে কৰে বা এনে কামক সমৰ্থন কৰে, সাধাৰন জনতাই কি কৰিব ? ত্ৰাহি মধুসুদন ! এইক্ষেত্ৰত অতি সাংঘাটিক ভূমিকা হৈছে ইলেক্ট্ৰ'নিক গণমাধ্যম সমূহৰ কাৰন নতুন প্ৰজন্মৰ ওপৰত এইবোৰৰ প্ৰভাব বহু বেছি ৷ অসমত হঠাতেই উঠি অহা টিভি চেনেল সমূহ আৰু এফ এম ৰেডিঅ' সমূহত অসমীয়া ভাষাটোৰ বাৰেভচহু "হিংলিছমীয়া" ৰূপটোৰ বহুল প্ৰচাৰ হৈ থকাটো অতি দুখঃজনক ভাৱে প্ৰত্যক্ষ কৰি থকা হৈছে ৷ তথাপিও সংশ্লিষ্ট মাধ্যমসমূহৰ লগত জড়িত গণ্য-মান্য ব্যক্তিসকলৰ উদাশীনতা অতিশয় হতাশাজনক ৷

ইউনিক'দৰ দ্বাৰা প্ৰবঞ্চিত অসমীয়া ভাষা আৰু উদাসীন সমাজ:

তথ্য-প্ৰযুক্তিৰ অনবদ্য অৱদানেৰে মুখৰিত প্ৰতিযোগিতামুখৰ আজিৰ পৃথিৱীখনত ভাষা এটাৰ স্বকীয় চিনাকিৰ বাবে ইণ্টাৰনেটত ভাষাটোৰ বহুল প্ৰচলন হোৱাটো সময়ৰ আহ্বান হৈ পৰিছে৷ ইণ্টাৰনেটজগতত পৰ্য্যাপ্ত আধিপত্য নাথাকিলে ভাষা এটাক জীয়াই ৰখাত বা এক বিশ্বজনীন চিনাকি দিয়াটো অচিৰেই কঠিন হৈ পৰিব ৷ এই ক্ষেত্ৰত সঠিক অৰ্থত এক গ্ৰহণযোগ্য ব্যৱস্থা হৈছে ইউনিক’ডত লেখা-মেলা কৰা৷ বিশ্বায়নৰ যুগত সহজলভ্য ইন্টাৰনেটৰ ব্যাপক ব্যৱহাৰৰ পাছতো আমাৰ অসমীয়া ভাষাটোৰ আশাপ্রদভাৱে প্রসাৰ ঘটা নাই। নিকট ভবিষ্যতে ইয়েই আমাৰ স্থানীয় ভাষাৰ প্ৰচাৰৰ তথা ব্যৱহাৰ বাবে এইটোৱেই একমাত্ৰ পথ ৰূপে পৰিগনিত হ’ব | 


যিসময়ত আম ভাৰতীয় ভাষাই ইউনিকোডৰ বিশ্বত দপদপাই আছে , সেই মূহুৰ্তটো অসমীয়া লিপিৰ বাবে সুকীয়া স্থান ইউনিকোডত আজিকোপতি হোৱা নাই| মুষ্টিমেয় কেইজনমান ব্যক্তিয়ে ব্যক্তিগত ভাৱে অহৰহ প্ৰচেষ্টা চলাইছে৷ ইতিমধ্যেই ইউনিক'ডৰ এই বিষয়টোৰ সম্পৰ্কত অসমৰ বিভিন্ন সংবাদ মাধ্যমত এই লেখকৰ লগতে আন কেইবাজনেও বিতং ভাৱে লিখা-মেলা কৰিছে ৷ ইউনিক'ড নামৰ সংস্থাটোৰ ভুল তথ্যৰ ইমান গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়তো নীৰৱ/নিৰাসক্ত অসমৰ বুদ্ধিজীৱি সমাজ, জাতীয় সংগঠন, চৰকাৰ ! সেয়ে হয়টো আজি অসমীয়া জাতিৰ এই অৱস্থা ৷ এইদৰে হ'লে মান্য অসমীয়া ভাষাটো হয়টো কাগজে পত্ৰই হে বাচি থাকিবগৈ ৷ বিৱৰ্তনীয় ইতিহাসে আমাক তাকেই কয় ৷ 

যথা সময়ত সঠিক পদক্ষেপ নোলোৱাৰ বাবে বহুক্ষেত্ৰতেই অসমীয়া জাতিয়ে হা-হুমুনীয়াহ কাঢ়ি আহিছে৷ সময় থাকোতেই ভাষাটোক ৰক্ষা কৰিবলৈ অসমীয়া জাতি সজাগ হ'বৰ হ'ল ৷ শেহতীয়া ভাৱে দিল্লীত কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ প্ৰতিনিধিৰ লগত অসমৰ কেইজনমান বিশেষজ্ঞই আলোচনাত মিলিত হোৱাৰ সুখবৰ আহিছে৷ আশকঁৰো এই পদক্ষেপ ফলদায়ক হওক৷


*(বহুকেইখন  গৱেষণাপত্ৰ আৰু ইন্টাৰনেট ৱেবছাইটৰ পৰা তথ্য বুটলি সহজ ভাষাৰে  বিষয়টোৰ ভয়াবহতাৰ থূলমূল আভাস দিয়াৰ চেষ্টা কৰিলো ৷  ব' ভাষাৰ তথ্য যোগাৰ কৰি দিয়াৰ বাবে এনাজৰী ডট্ কমৰ প্ৰতিস্থাপক সম্পাদক দিল্লী নিবাসী হিমজ্যোতি তালুকদাৰলৈ ধন্যবাদ ৷ )

নিৰ্বাচিত তথ্যসূত্ৰ:

১)  Linguistic Expert Warns of Language Extinction. Science Daily 4 Mar 2007: n. pag. Web. 23 Oct
     2009.
২)  Timmons Roberts, J. & Hite, Amy. From Modernization to Globalization: Perspectives on  
      Development and Social Change, Wiley-Blackwell (2000)
৩)  Harrison, K. David. (2007) When Languages Die: The Extinction of the World's Languages and
     the Erosion of Human Knowledge. New York and London: Oxford University Press.
৪)  http://travel.nationalgeographic.com/travel/enduring-voices/
৫)  Living Tongues Institute For Endangered Languages:  www.livingtongues.org/

No comments:

Post a Comment

Post Bottom Ad

Responsive Ads Here

Pages